Om de beginsituatie van onze voorkennis te kunnen vaststellen, maakten we deze module een schematische weergave over begrijpend lezen. Wat zijn volgens ons de belangrijkste aspecten van het begrijpend leesonderwijs?

schematische weergave begrijpend lezen

schematische weergave begrijpend lezen module 6

In de bijeenkomst met Wilma WIllems en Toine Schuurkes bespraken we de theoretische onderliggers van het ‘lezen met begrip’. Op basis hiervan paste ik mijn schematische weergave aan. De vernieuwde versie is hieronder te zien:

Toelichting over aanpassingen:
– Wilma en Toine vertelde ons over het belang van de intrinsieke motivatie en onderzoekende houding van de leerlingen. Het kunnen lezen met begrip valt of staat met de attitude van de leerling.
– Wilma vertelde ons over het uitstroomniveau van de leerlingen. Ze vertelde dat de streefdoelen eigenlijk erg beknopt zijn. De methodes halen er echter veel meer doelstellingen bij. De leerling die naar het PRO uitstroom hoeft enkel het samenvatten en herkennen van tekststructuren te beheersen (1F). Met de overige leerlingen werk je naast het samenvatten en herkennen van tekststructuren ook aan het verbinden en afleiden van informatie uit een tekst. Met de uiteindelijk hoger liggende doelstellingen van evalueren en beoordelen in het vizier.
– Wilma vertelde over het belang van het activeren van de voorkennis. Om goed te kunnen begrijpen waar de tekst over gaat is het namelijk van belang dat kinderen de nieuwe kennis en vaardigheden in een kader kunnen plaatsen. Ze hebben als het ware een kapstok nodig om de kennis aan op te hangen. Uiteraard is het van belang om samen te bespreken aan welke kapstok deze kennis opgehangen kan worden.
– Het concept close reading werd vorig jaar aan ons geïntroduceerd als een volwaardige aanpak voor het lezen met begrip. Wilma legde aan ons uit dat dit niet geheel terecht is. Wanneer we namelijk kijken naar de taxonomie van Bloom dan zien we dat close reading zich beperkt tot de eerste drie niveaus: letterlijk, afleiden/interpreteren en evaluatief. De vierde pijler ‘creatie’ blijft hiermee achter. In mijn nieuwe schema is het onderdeel creatie toegevoegd omdat dit wel degelijk een essentiële stap is om zich de kennis en vaardigheden eigen te kunnen maken.
– In mijn eerste weergave ging ik uit van de strategieën uit de methode van Nieuwsbegrip. Wilma vertelde ons over dieperliggende strategieën: sturingsstrategieën en herstelstrategieën. De gemiddelde volwassene gebruikt juist de herstelstrategieën het meest. Van belang is het dan ook dat er aandacht is voor deze strategieën. Echter om voor mijzelf een praktisch bruikbare weergave te ontwikkelen heb ik ervoor gekozen om deze strategieën weg te laten. Wel is een verandering zichtbaar bij de benaming van de strategieën. Zo heb ik nu de strategieën ‘Leesstrategieën’ genoemd en heb ik de missende leesstrategieën (visualiseren en afleiden) toegevoegd aan het schema.
– Onder de leesstrategieën zijn de uiteindelijke doelstellingen verwerkt. Hier wordt het model van GRRIM (Gradual Release of Responsibility Instruction model).Naar mijn idee is dit model een vertaling van de theorie rondom scaffolding. Uiteindelijk is het doel dat de leerling zelfstandig de referentieniveaus behaalt en daarmee vaardigheden ontwikkelt om een leven lang met plezier te kunnen lezen.

In de bijeenkomst met Wilma Willems en Jacqueline Bremen spraken wij opnieuw over het lezen met begrip. Jacqueline neemt een bak aan werkervaring mee:
– auteur tekenenzo
– medewerker bij cito op het gebied van begrijpend lezen
– eigenaar Beter bij leren
– leerkracht basisonderwijs

Voorafgaand aan de bijeenkomst stelde ik mijzelf de volgende vragen:
– Kan één methode volstaan voor het lezen met begrip?
– Kun je vooraf één doorgaande lijn vast zetten of is het een kwestie van blijven afstemmen op de zone van naaste ontwikkeling?

Opbrengsten bijeenkomst:
– Slogan: Begrijpend lezen kun je ook leren met een oude krant.. als je als leerkracht maar weet wat je doet (Pien Franken)
– Het zoeken van een goede tekst is een lastig aspect
– Om een tekst goed te kunnen begrijpen is het noodzakelijk om 30-40 minuten te besteden aan de interpretatie van de tekst. Het maken van de opdracht hebben de leerlingen dan zo gedaan.
– In spelvorm starten met tekstsoort is een leuke start voor de les. Ze kunnen dan kritisch gaan lezen omdat ze kenmerken van teksten weten.
– Self fullfilling prophecy
– Close reading is een onderdeel van de volledige les.
– Uitgaan van 80% groep


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *